en filmfilm film film
banner

Sanktuarium

Bazylika Matki Bożej Pocieszenia

foto

Inicjatorem budowy klasztoru był pochodzący z Belgii Aleksander z Mallone, biskup płocki w latach 1129-56. Możliwe, że swój udział w tworzeniu opactwa czerwińskiego miał także książę Bolesław Krzywousty. Nadanie ziemi kanonikom w Czerwińsku potwierdzili: papież Hadrian IV w bulli z 1155 roku, a w następnych latach – książę Bolesław Kędzierzawy oraz jego brat Henryk.

Świątynię klasztorną wzniesiono jako dwu wieżowy kościół z kamienia w 1 połowie XII wieku. Została konsekrowana w 1161 roku. Zaprojektowano ją tak, jak największe ówcześnie budowane kościoły w Europie Środkowej. Od zachodu wyróżnia się potężny masyw wieżowy, pozostałość popularnego w sztuce niemieckiej tzw. Westwerku (rozbudowana, umieszczona poprzecznie do nawy, zachodnia część kościoła). Dwie wieże świadczą o wysokim znaczeniu tej świątyni. Podobne wieże mają tylko kościół św. Andrzeja w Krakowie, kolegiaty w Opatowie i w Tumie, a także dwa kościoły śląskie – w Lwówku i w Wierzbnej. Także do europejskiej tradycji budownictwa nawiązują trzy absydy, które kończyły każdą z naw. Do dziś zachowała się tylko główna z nich, a północna została zrekonstruowana w latach 80. XX wieku.

Z lat 1140-60 pochodzi ogromny portal romański. Został on wykonany prawdopodobnie we Włoszech, w warsztacie Wiligelma z Modeny. Oryginalne są w nim trzy łuki, tzw. archiwolty, z dekoracją plecionkową i sznurową. Napis ponad nimi został dodany przez konserwatorów. Kapitele z fantastycznymi przedstawieniami pochodzą z XII wieku. Lewy przedstawia siłacza duszącego dwa smoki, a na prawym dostrzec można głowę z oślimi uszami. Z tego portalu zachowała się także część wypełnienia (tympanonu) z dwoma postaciami apostołów. Dawniej figur było 13, a nad nimi znajdował się Chrystus w medalionie trzymanym przez anioły. W kruchcie umieszczono także dwa mniejsze fragmenty zniszczonego portalu.
Bazylika w Czerwińsku przechodziła bardzo burzliwe koleje losu, co spowodowało, że dziś nie możemy obejrzeć pierwotnego wyglądu świątyni. Już w 1328 roku miał miejsce pożar kościoła. Nie zniszczył jednak murów świątyni.

W XV wieku znaczenie klasztoru osiągnęło apogeum. Król Władysław Jagiełło, który w lipcu 1410 roku przeprawiał się w tym miejscu przez Wisłę, modlił się w Czerwińsku o powodzenie wyprawy wojennej. W następnych latach opactwo było świadkiem wielu ważnych wydarzeń politycznych (tu ustanowiono m.in. Przywilej Czerwiński). Rosnące znaczenie kościoła spowodowało konieczność jego rozbudowy. Pierwszej z nich podjął się w 1497 roku opat Rafał (1470-1502), który wybudował kruchtę, dzwonnicę i mur wokół kościoła. Te ceglane gotyckie budowle bardzo wyróżniają się na tle kamiennej architektury kościoła. Kolejna przebudowa miała miejsce po 40 latach. Opat Jakub Kula (1524-38) dodał sklepienie kościoła, wcześniej zwieńczonego drewnianym stropem.

Jednak zupełna zmiana wyglądu wnętrza świątyni przyszła wraz z barokiem około 1633 roku. Autorem zmian był ówczesny opat Mikołaj Szyszkowski (1622-34). Otynkowano wtedy całe wnętrze zakrywając surowość romańskich ścian. Dziś jeden z filarów został odsłonięty spod barokowych dekoracji. Z czasów opata Szyszkowskiego pochodzi także część ołtarzy, w tym największy z nich. Tak wielka ilość zmian spowodowała potrzebę ponownej konsekracji kościoła, która odbyła się w 1651 roku.

Początek XX wieku przyniósł duże zmiany. Były to prace konserwatorskie pod kierunkiem Stefana Szyllera, które mocno wpłynęły na wygląd kościoła. Przywrócono dawną świetność świątyni – odkryto romańskie freski, zrekonstruowano wieże i elewacje kościoła. Ale romański portal główny zestawiono niezgodnie z oryginałem. Po skończeniu renowacji, w 1923 roku do Czerwińska wprowadzili się salezjanie, którzy opiekują się tym miejscem do dzisiaj.

Mniejszy portal znajduje się w nawie południowej kościoła. Zasłynął w 1940 roku, kiedy niemiecki profesor Dagobert Frey ukradł z okuć drzwi XII-wieczną kołatkę. Miała ona formę głowy lwa, w której paszczy mieściła się głowa człowieka – symbol grzechu. Pozostałe okucia drzwi nadal przechowywane są w miejscowym muzeum.

Wielką atrakcją romańską we wnętrzu, są freski z XIII wieku. Jest to największy zespół malowideł romańskich w Polsce. Znajdują się na końcu południowej nawy (przeniesiono je tu w 1951 roku). W najwyżej umieszczonych medalionach zawarto program Stworzenia Świata razem z historią pierwszych ludzi oraz ich wygnaniem z Raju. Poniżej – najbardziej charakterystyczne malowidło – wyrąb drzewa na Arkę Noego. Jeszcze niżej – sceny z życia Abrahama wraz z Ofiarowaniem Izaaka. Obok nich znalazło się miejsce jeszcze dla przedstawienia dziejów Apostołów, w tym św. Piotra i św. Pawła. Prawdopodobne jest, że była to rozbudowana wersja Sądu Ostatecznego z dużą ilością wątków.
Obok fresków romańskich znajdziemy także gotyckie, pochodzące z XV wieku. Pozostałości romańszczyzny zobaczyć można również w leżącej naprzeciw kaplicy zamykającej północną nawę. Odkryto w tym miejscu małe okienka, łuk arkady oraz absydę.

Czytania na dziś


Nowości

Wizyta modlitewna O. Johna Baptista Bashobora w Sanktuarium Maryjnym w Czerwińsku nad Wisłą.
15 listopada 2017 roku /środa/ podczas cotygodniowej nowenny ku czci Matki Bożej Pocieszenia, odwiedził niespodziewanie nasze Sanktuarium Maryjne O. John Baptist Bashobora, ugandyjski kapłan-charyzmatyk znany z niezwykłych uzdolnień: ...
more

Dodano:  15.11.2017 r.  

Nocne czuwanie młodych w Sanktuarium Matki Bożej Pocieszenia w Czerwińsku nad Wisłą 08.12.2017 r.
08 grudnia 2017 roku od godziny 20.00 Sanktuarium Matki Bożej Pocieszenia, którego duszpasterzami są Salezjanie Ks. Bosko, pragnie zaprosić na cykliczne już spotkanie ludzi młodych (15+) wraz z duszpasterzami i wychowawcami w ...
more

Dodano:  14.11.2017 r.  

Listopad 2017
Pon Wto Śro Cz Pią Sob Nie
    1 2 3 4 5
6 7 8 9 10 11 12
13 14 15 16 17 18 19
20 21 22 23 24 25 26
27 28 29 30      

Osób on line: 3
Jesteś 67621 naszym gościem.

© Copyright Salezjanie Czerwińsk 2013-2017
© pphem
ww